Ниязбеков Ооган, молдо, 77 жашта. Бакай-Ата району

This post is also available in: Орусча

Биз ислам динин кабыл алганыбызга миң жыл болуп калды, ислам дининде саат жок. Беш убак намазды болжолдоп окуй бергиле деп жазып коюшкан. Асман булут болуп, күн дагы, ай дагы көрүнбөй калса болжолдоп окуй бергиле деп жазып коюшкан. Бешим, чак түш, күн батса шам, түн ортосу болсо, түн ортосу дешкен. Анан жылдыздарды карап саат кылышкан. Маселен, үркөр жылдызы кышкысын так төбөгө келгенде түн ортосу болгон. Жер аппак болуп, таң атса багымдат дешкен дагы багымдат намазын окушкан.

Ар бир айылда такмынчы адамдар болгон, алар дайым так жүрүшкөн. Аларга айыл эли дагы ишенишкен. Мисалы, азыр айдын мынчасы, жылдын мынчасы дешкен, эл аларга ишенишкен. Алар тубаса акылдуу болушкан, алардын акыл-эси зирек болгон. Бир укканын өмүр бою унутушкан эмес, ошон үчүн эл ишенген.

Илгери кыргыздар жылдыздарды карап аба-ырайын билишчү. Жанагындай таза айылдан даанышмандар чыккан. Аларды Алладан даарыгандар деп коюшат, Алла тараптан берилет, эч окуусу жок эле, тубаса билишкен. Бир айыл таза болсо, ошол айылдан окубай эле чыга берген. Алар жылдыздарды карап жамгыр жаарын же жаабасын билишкен, бирок минтип билем деп айтышкан эмес. Мага Алла билдирген, өзүм эле билем, айтпайм, айтсам менин касиетим кетип калат деп коркушкан. Бизде олуялар болгон ар бир ай жыңарганда киши болуп келип алдына,  маалымат берип кеткен экен. Элдин көзүнчө эле келип, бул жаңырган айда мындай жаңылыктар болот деп айтып чыгып кетип калган экен. Алар олуя киши болгондуктан, аларга Алла Таалам жиберген, олуялыгын урмат-сый кылып ар айда жиберип турган, маалымат бердиртип турган. Анан олуя адамдар эмне болоорун элге айтып турушкан.