Жылуу-Булак

Шаркыратма айылы

Кароолчусу жок

Мазардын түрү – тал жана булак.

Жылуу-Булак мазары Кара-Кулжа районунун Шаркыратма айылынан болжол менен 8-12 чакырым алыстыкта жайгашкан. Атчан адамга Шаркыратма айылынан 1-1,5 сааттык жол. Ал жерде, дөңсөөдө жалгыз тал бар, анын алды жагынан булак чыгат. Мазар Калмурза аттуу маркум адамдын үйүнүн жанында (Азизилла уулу Ислам).

Булак областан 115 чакырым, ал  эми райондон 16 чакырым алыстыкта, айыл ичинде  жайгашкан. Булактын жанында бир дарак өсүп турат. Башында бул дарактан экөө болгон. Бирок  бир адам баласы кышка отун даярдап жатып, дарактын бирин кесип жибергенде, дарактан кан  тамчылаган экен. Ошондон баштап, үйүнүн куту кетип, мал чарбасы кыргынга учурайт. Үйдүн   ээси теректин жөн терек эмес экенин билип, терекке айыл элдерин чакырып бата тилеп, мал-жанын сактап калган дейт. Дарактын өсүшү жылдан-жылга башка дарактардан  өзгөчөлөнүп, өтө жай өсүүдө. Дарактан кан чыккан себеби, аны өтө ыймандуу, кудайдын жолунда жүрүп  дүйнөдөн өткөн адам тиккен дешет. Жылуу-Булак кыштын кычыраган мезгилинде да тоңбогон  абалында турат. Булактын оозеки тарыхына көз чаптырып көрсөк, булак адам, мал-жандык тузсурагандай эле  тузсурап, жумасына бир жолу түн убагында “Туз, туз!” деген өзгөчө үн  угуларын ошол жердеги жашоочулар айтышат. Булактын дарылык касиети өтө чоң  болгондуктан,  ал жердеги  жашоочулар  булакка  барышып,  куран  түшүрүп, булактын  көзүнө туз салышып, туз салынган булактан сууну алып кетишет. Булактын суусун негизинен  ичишпейт, сууну дарылык каражат катары гана колдонушат. Суунун күчү адамдын денесине   чыккан ар кандай жараттардан тазалап, жок кыла тургандыгын ал жердин тургундары   далилдешкен. Суу, тактап айтып кетсек: адам денесине чыккан бүдүр жараларды  кетирүү үчүн керек, ал  суудан күнүнө 3-4 маал сүртүп турса, бир жуманын  ичинде  эч  нерсе  көрбөгөндөй   тазаланып кетет. Булактын жанында өтө чоң таш жайгашкан. Булак тоо боорунда  жайгашкандыктан, ал жерге мал-жандыктар чыга беришпейт. Булак элге өтө белгилүү   болбогондугун ал жерде жашаган тургунубуз айта кетти (Жеңишбек уулу Аскар).

Токуров Жеңишбек, 41 жашта, чарбагер, Шаркыратма айылынын тургуну: Жылуу-Булак бул жерден болжол менен бир саатча алыстыкта. Мазардын жанында менин досумдун үйү бар. Досумдун айтышынча, мазар бир жумача убакыттын ичинде, түнкүсүн “Туз-туз” деп кыйкырат дейт. Тузду алып барып булактын көзүнө салып койсо, булак белгилүү убакытка чейин унчукпай калат. Белгилүү бир убакыттан кийин, булак кайрадан “кыйкыра” баштайт. Сыягы туз сурайт окшойт. Ошентип улам “кыйкырганда”, туз салып турушат экен.

Эгер адамдар чын ыклас коюп барып, даарат менен багыштап ал жерге куран окуп, суусунан алып, ар кандай жараларды жууп жиберсе, айыгып кетет дешет экен. Жылуу-Булактын касиетине мен дагы күбө болгом. Анда бир топ жаш кезим. Тун уулум Аси (Аскар) кичинекей, мотурайган бала эле (азыр студент). Ошол кезде уулумдун башына бир жара чыгып кетти. Алгач өзүбүз ар кандай аракеттерди жасап көрдүк. Андан натыйжа чыкпаган соң, бүбү-бакшыларга кайрылдык. Алардан да эч кандай натыйжа чыккан жок. Ошондой күндөрдүн биринде башка айылдан атам келип калды. Баланын жарасын атама көрсөттүк. Жараны көргөн атам: “Ушуга да ошончо убараландыңарбы, анын дарысы өзүбүздө эле турбайбы”, – деди да, даарат алып, Жылуу-Булакты көздөй жөнөп кетти. Ал жерге барып, өзүнүн ырым-жырымдарын жасап, куран окуп, өзү атайын даярдап барган идишине суу алып келиптир. “Ушул суу менен жуугула”, – деди. Алып келген суу менен бир нече жолу жууганда, уулумдун башындагы жара таза айыгып кетти. Азыр башында ошол жарасынын тагы дале бар.

Бул жерге адамдар алыстан деле келишпейт. Негизинен эле ал жерге зыярат кылып баргандар өзүбүздүн айылдан, ошондой эле коңшу айылдардын эли. Мазарга баргандар даарат менен барып, ал жерге багыштап куран окушат. Ошону менен бирге өздөрү алып барган туздарды булактын көзүнө салышат. Анан сууда эриген туз сууну адамдар жараларына куюп жууганда, жараны катырып, айыктырат. Дегеле, жөнөкөй туздун деле касиети чоң эмеспи.